Ziemniak Polski 02-2026

Jerzy Osowski

Ziemn. Pol. 2026, 2: 19-28, il., bibliogr., abstr., streszcz.

Streszczenie

Zaraza ziemniaka jest najgroźniejszą gospodarczo chorobą roślin i bulw. Jej zwalczanie wymaga wykorzystania wszystkich dostępnych metod ze stosowaniem fungicydów jako metody nadrzędnej. Ze względu na możliwość tworzenia się odporności do zwalczania choroby zalecane są taktyki antyodpornościowe oraz wykorzystywanie mieszanin, które będą działały wielopunktowo na organizm sprawcy, ograniczając możliwość tworzenie się odporności.

Słowa kluczowe: fungicydy, mechanizm działania, odporność, substancje aktywne, zaraza ziemniaka

Fungicides registered for the control of potato late blight in the 2026 growing season

Abstract

Potato late blight is the most economically significant disease affecting both plants and tubers. Its effective control requires an integrated approach that combines all available methods, with fungicide application remaining the key component. Due to the pathogen’s high potential for developing resistance, the use of anti-resistance strategies is strongly recommended. In particular, fungicide mixtures with multiple modes of action should be applied, as they target the pathogen at different sites and thereby reduce the risk of resistance development.

Keywords: active ingredients, fungicide, late blight, mode of action, resistance, potato

Jerzy Osowski

Ziemn. Pol. 2026, 2: 37-41, il., bibliogr., abstr., streszcz. 

Streszczenie

Alternarioza jest jedną z chorób o znaczeniu ekonomicznym w uprawie ziemniaka. Straty, jakie powoduje na plantacjach, mogą sięgać nawet 70%. Ze względu na sprawców – grzyby z rodzaju Alternaria – głównym sposobem ograniczania szkodliwości choroby jest stosowanie środków ochrony roślin. Do zwalczania alternariozy zarejestrowanych jest 9 substancji aktywnych należących do 5 grup chemicznych.

Słowa kluczowe: alternarioza, fungicydy, grzyb, rodzaj Alternaria, ziemniak, zwalczanie

Fungicides registered for the control of potato early blight in the 2026 growing season

Abstract

Early blight is one of the diseases of economic importance in potato cultivation. Losses caused by this disease in the field may reach up to 70%. Due to its causal agents — fungi of the genus Alternaria — the main method of reducing its impact is the use of plant protection products. Nine active substances belonging to five chemical groups are registered for the control of early blight.

Keywords: Alternaria genus, control, early blight, fungicides, fungus, potato 

Janusz Urbanowicz

Ziemn. Pol. 2026, 2: 14-18, il., bibliogr., abstr., streszcz.

Streszczenie

Herbicydy w ziemniaku można stosować w terminie przed- i powschodowym. Do zwalczania chwastów w 2026 r. zarejestrowanych jest 158 herbicydów (zawierających 16 substancji aktywnych), w tym: 72 do przedwschodowej aplikacji (7 s.a.) oraz 86 do stosowania po wschodach ziemniaka (9 s.a.), w tym 50 graminicydów (5 s.a.). Wybór konkretnego herbicydu powinien być podyktowany aktualnym stanem i stopniem zachwaszczenia plantacji, co zapewni ich wysoką skuteczność chwastobójczą i, dodatkowo, nie doprowadzi do powstawania niepożądanych zjawisk – kumulacji chwastów, wytworzenia odporności lub fitotoksycznej reakcji. Bardzo ważna jest faza rozwojowa zwalczanych gatunków (młodsze osobniki są eliminowane przez niższe, a starsze przez wyższe z zalecanych dawek). 

Słowa kluczowe: chwasty, fitotoksyczność, herbicydy, substancja czynna, ziemniak

Herbicides for weed management in potato crops

Abstract

Herbicides in potato can be applied both pre- and post-emergence. In 2026, a total of 158 herbicides (containing 16 active substances) are registered for weed control, including 72 products for pre-emergence application (7 active substances) and 86 for post-emergence use (9 active substances), of which 50 are graminicides (5 active substances). The selection of a specific herbicide should be based on the current weed infestation of the field, which ensures high efficacy while minimizing undesirable effects such as weed shifts, resistance development, or phytotoxic responses. The growth stage of the target weed species is also crucial, as younger plants can be controlled with lower doses, whereas older plants require higher doses within the recommended range.

Keywords: active substance, herbicides, phytotoxicity, potato, weeds

Patryk Hara

Ziemn. Pol. 2026, 2: 6-14; il., bibliogr., abstr., streszcz

Streszczenie 

Przedstawiono proces opracowania aplikacji zmiennego nawożenia pól przeznaczonych pod uprawę ziemniaka przemysłowego w północnej części Polski. Aplikacje VRA uzyskano na podstawie danych ze skanowania gleby i wyników analizy laboratoryjnej pobranych próbek gleby. Wykorzystując program Geopard Agriculture, zintegrowano dane przewodności elektrycznej gleby z mapami zasobności gleby w fosfor i potas. Uzyskano mapę stref zarządzania, która była podstawą do opracowania zmiennego dawkowania nawozów. Dokonano również analizy porównawczej zużycia fosforanu amonu i soli potasowej na dwóch testowych polach. Zmienne dawkowanie fosforanu amonu pozwoliło ograniczyć jego zużycie o 2,99 t, a soli potasowej o 3,80 t na powierzchni wynoszącej 77,12 ha w stosunku do nawożenia w stałej dawce. 

Słowa kluczowe: rolnictwo precyzyjne, VRA, ziemniak, zmienne nawożenie 

Variable-rate fertilization in potato production based on gamma scanning and soil nutrient mapping 

Abstract 

This article describes the development of variable-rate fertilization applications for fields designated for industrial potato cultivation in northern Poland. VRA prescriptions were developed based onsoil scanning data and the results of laboratory analyses of collected soil samples. Using the Geopard Agriculture software, soil electrical conductivity data were integrated with maps of soil phosphorus and potassium content. This process yielded a management zone map, which served as the basis for developing variable fertilizer rates. A comparative analysis of ammonium phosphate and potassium salt application rates was conducted on two test fields. The results showed that variable-rate application reduced the use of ammonium phosphate by 2.99 t and potassium salt by 3.80 t over an area of 77.12 ha compared with uniform fertilization..

Keywords: potato, precision agriculture, variable fertilization, VRA 

Tomasz Erlichowski

Ziemn. Pol. 2026, 2: 28-31, il., bibliogr., abstr., streszcz.

Streszczenie

Mszyce jako szkodniki bezpośrednie rzadko zagrażają uprawom ziemniaka, ich negatywna rola związana jest głównie z przenoszeniem wirusów roślinnych z chorych roślin (tzw. źródeł) na zdrowe w trakcie żeru i nakłuć tkanki liściowej oraz wiązek przewodzących. W sezonie 2026 r. zarejestrowanych jest 12 insektycydów nalistnych należących do 3 grup chemicznych. Substancje czynne w nich zawarte różnią się mechanizmem działania, a ich znajomość pozwala dostosować użycie do specyficznych warunków temperatury oraz pogody. Ułatwia to skuteczną ochronę plantacji w zależności od nasilenia występowania szkodnika. Na rynku środków są spore zmiany: zakończyły się 2 ważne rejestracje preparatów układowych – Movento 100 SC i Closer. Pojawił się natomiast nowy insektycyd do zwalczania mszyc z nowej grupy – butenolidów (grupa 4D wg IRAC) zawierający flupyradifuron (substancję aktywną zainspirowaną naturalnym związkiem stemofoliną, która jest naturalnym alkaloidem o działaniu owadobójczym.

Słowa kluczowe: insektycydy, mszyce, substancja czynna, ziemniak, zwalczanie

Management of aphids in potato crops with registered insecticides in 2026, with particular emphasis on seed potato plantations

Abstract

Aphids, as direct pests, rarely pose a significant threat topotato crops; their negative impact is primarily related to the transmission of plant viruses from diseased plants (so-called sources) to healthy plants through feeding and puncturing leaf tissue and vascular bundles. In the 2026 growing season, 12 foliar insecticides representingThe active substances they contain differ in their modes of action, and knowledge of these differences allows their application to be adapted to specific temperature and weather conditions, thereby facilitating effective crop protection depending on pest pressure.. The plant protection market is undergoing notable changes: registrations of two important systemic products, Movento 100 SC and Closer, have expired. At the same time, a new insecticide for aphid control has been introduced from a novel group – butenolides (IRAC group 4D), containing flupyradifurone, an active substance inspired by the natural compound stemofoline, a plant-derived alkaloid with insecticidal properties.

Keywords: active substance, aphids, control, insecticides, potato

Tomasz Erlichowski

Ziemn. Pol. 2026, 2: 32-36, il., bibliogr., abstr., streszcz.

Streszczenie

Stonka ziemniaczana (Leptinotarsa decemlineata Say) nie stanowi aż tak wielkiego zagrożenia jak jeszcze kilkanaście lat temu, jednak lokalnie można zaobserwować masowe jej pojawy i występowanie, co jest związane z rozproszeniem upraw, ekstensywnością uprawy na małych plantacjach, w tym głównie w amatorskich uprawach działkowych. W 2026 r. zarejestrowanych jest 81 insektycydów nalistnych należących do 6 grup chemicznych (duża część z nich to zoocydy zarejestrowane w ramach handlu równoległego). 11 różnych substancji czynnych w nich zawartych ma różne mechanizmy działania, których znajomość pozwala dostosować ich użycie w specyficznych warunkach temperatury i pogody oraz ułatwi skuteczną ochronę plantacji w zależności od nasilenia występowania szkodnika. Znaczenie stonki jest nadal duże, głównie z powodu rozdrobnienia upraw oraz zmian klimatycznych, które wpływają na lokalnie różną liczebność populacji i możliwość występowania kilku pokoleń szkodnika w ciągu sezonu wegetacji. 

Słowa kluczowe: insektycydy, stonka ziemniaczana, substancja czynna, ziemniak, zwalczanie

Management of the Colorado potato beetle in potato: recommendations and registered plant protection products for 2026

Abstract

The Colorado potato beetle (Leptinotarsa decemlineata Say) no longer poses as severe a threat as it did several decades ago; however, local outbreaks and mass occurrences are still observed. This is largely associated with the fragmentation of potato cultivation, the extensive nature of production on small-scale farms, and particularly in amateur allotment gardening. In 2026, a total of 81 foliar insecticides representing six chemical groups are registered, a considerable proportion of which are products authorized under parallel trade. The 11 active substances they contain exhibit diverse modes of action, and knowledge of these mechanisms enables their effective use under specific temperature and weather conditions, thereby supporting efficient pest control depending on infestation levels. Despite a general decline in importance, the Colorado potato beetle remains a significant pest, mainly due to crop fragmentation and ongoing climate change, which contribute to locally variable population densities and the potential occurrence of multiple generations within a single growing season.

Keywords: active substance, Colorado potato beetle, insecticides, pest control, potato

Wojciech Nowacki

Ziemn. Pol. 2026, 2: 42-54, il., bibliogr., abstr., streszcz.

Streszczenie

Rok 2025 w polskiej branży ziemniaka w czasie trwających jesienią zbiorów na łamach wielu krajowych publikacji przedstawiany był jako olbrzymia nadprodukcja ziemniaków wywołana „klęską urodzaju”. Ceny hurtowe ziemniaków osiągały poziom poniżej 0,50 zł/kg. Modne było wówczas pojęcie „samozbiorów” ziemniaka, a nawet nawoływanie do likwidacji niezebranych plantacji i ich zaorywanie. Wraz z upływem czasu ceny za ziemniaki zaczęły się normalizować i z końcem stycznia 2026 r. średnia cena w kraju na rynkach hurtowych wynosiła już ok. 1,00 zł/kg wraz z regionalnym ich zróżnicowaniem. Ceny detaliczne ziemniaków w sklepach wynosiły od 1,50 do 4,00 zł/kg. Dane GUS podają, że powierzchnia uprawy ziemniaka wyniosła w ostatnim sezonie ok. 214 tys. ha, plonowanie na poziomie 327 dt/ha, a zbiory ok. 7 mln ton. Dane te wskazują, że bilans krajowej podaży i popytu jest na rynku ziemniaka obecnie dość zrównoważony. Ostatni sezon wykazał jednak, że obecne funkcjonowanie, jak i dalszy rozwój rynku ziemniaka w naszym kraju jest zakłócany brakiem powiązań w relacji rolnik-producent – przetwórstwo spożywcze i przemysłowe ziemniaków – ziemniak paszowy – rynek hurtowy i detaliczny – gastronomia ziemniaka – konsument ziemniaków i jego przetworów.

Słowa kluczowe: ceny, podaż, popyt, rynek, skala produkcji, ziemniak

Current status and proposed changes in the polish potato industry for the coming years

Abstract

The situation in the Polish potato sector during the 2025 autumn harvest was widely portrayed in national publications as a case of substantial overproduction resulting from a perceived “crop failure.” At that time, wholesale potato prices dropped below PLN 0.50/kg. The concept of “self-harvesting” potatoes gained popularity, accompanied by calls to abandon unharvested plantations and plow them under. Over time, however, prices began to stabilize. By the end of January 2026, the average wholesale price in national markets had increased to approximately PLN 1.00/kg, with regional variation, while retail prices ranged from PLN 1.50 to PLN 4.00/kg. According to Statistics Poland (GUS), the total potato cultivation area in the previous season was approximately 214,000 ha, with an average yield of 32.7 t/ha and a total production of about 7 million tonnes. These figures indicate that the domestic potato market is currently relatively balanced in terms of supply and demand. Nevertheless, the previous season highlighted structural weaknesses in the sector. In particular, the functioning and further development of the potato market in Poland are constrain

d by insufficient integration between producers, the food and industrial processing sectors, feed use, wholesale and retail markets, the gastronomy sector, and final consumers.

Keywords: demand, market, potato, prices, production scale, supply